Номномаи Исломӣ | Номҳои писарона бо ҳарфи "В"
568

В –

 

ВАДУД а. ودود 1. дӯст, муҳиб («ФЗТ»); дӯст («Мунтаҳо», «Онандроҷ», «Нозим»); маҳбуб («Ақраб-ул-маворид»); дӯстдори мутеъон, дӯстдор («Муҳаззаб-ул-асмо», «Деҳхудо»); бисёр меҳрубон, бисёр дӯстдоранда («Фарҳехта», «Дурҷ»).

2. бисёр маҳбуб («Мунтаҳо», «Ақраб-ул-маворид»); бисёр бомуҳаббат («Нозим», «Деҳхудо»); бисёр меҳрубон, бисёр дӯстдоранда («ФНЭ»; 

3. ниг. Абдулвадуд.

  ВАЗИР -  وزیر мададгори наздик, ёрирасони содиқ

  ВАКИЛ - وکیل намоянда, гумошта; мудофеъ

  ВАРЗА ورزه деҳқон.

  ВАССОФ وصاف васфкунанда, таърифкунанда; санохон

  ВАЛӢ а. ولی 1. дӯст ва содиқ; ёвар, мададгор («ФЗТ», «Амид», муҳиб ва сиддиқ («Ақраб-ул-маворид»); ёридиҳанда («Fиёс»); сиддиқ, ёр («Фарҳехта», «ФНЭ», «Муъин»); муқобили адӯ («Дурҷ»).

2. соҳиб; хоҷа; мураббӣ («ФЗТ»); мутасарриф ва соҳиб ва худованд («Fиёс»); нигаҳбон («Муъин»); ҳофиз («Дурҷ»);

3. касе, ки уҳдадори умури каси дигар бошад («Амид»); мутасарриф бар касе, мутасарриф дар амр; касе, ки уҳдадори анҷоми корҳои каси дигар аст («Муъин»); 

4. қариб, наздик, муқарраб (ба Худо); одами муқаддас («ФЗТ»); бандаи неки муқарраби ҷаноби Ҳақ таоло («Fиёс»); бандаи муқарраби даргоҳи Борӣ таоло («Амид»); Бандаи неки Худо («Дурҷ»); бандаи некӯ, муқарраби Худованди таоло.

5. озодшуда («Деҳхудо»);

6. ҳамсоя («Деҳхудо»);

7. Ҳазрати Алӣ (а) («Деҳхудо»); яке аз чаҳор ёрони босафо Алӣ ибни Абуттолиб (а).

7. таркиби номсоз, масалан Валинеъмат, Валиаҳмад, Вали-муҳаммад, Валиҷон (хон) ва назири инҳо.

ВАЛИД а. ولید 1. мавлуд, зода («ФНЭ», «Муъин», «Амид», «Дурҷ», «Мунтаҳо»); мавлуд ҳангоме, ки таваллуд мешавад («Ақраб-ул-маворид», «Муҳаззаб-ул-асмо», «Деҳхудо»);

2. кӯдак («Муъин», «ФНЭ», «Дурҷ», «Мунтаҳо», «Fиёс», «Деҳхудо»); навзод («Амид»); 

3. банда («ФНЭ», «Амид», «Муъин», «Дурҷ», «Мунтаҳо», «Деҳхудо»).

ВАЛИЮЛЛОҲ а. ولی الله дӯсти Худо («ФНЭ»). 

ВАФО а. وفا 1. ба ҷо овардани ваъда («ФЗТ»); ваъда ба ҷо овардан ва ба сар бурдани дӯстӣ ва аҳди сухан («Fиёс»); ба ҷо овардани аҳду паймон ва пойдорӣ дар дӯстӣ («Муъин», «ФНЭ»); ба сар бурдани аҳду паймон («Фарҳехта»); нигаҳдории аҳду паймон («Амид»); паймондорӣ («Вожаҳои сара»); ба сар бурдагии аҳду паймон ва қавлу сухан ва дӯстию истиқомат («Нозим»); сабот дар аҳду паймон ва қавлу сухан ва дӯстӣ ва сафо ва сидқу замонат дар кор ва кирдор («Деҳхудо»);

2. дурустаҳдӣ, садоқат, устуворӣ дар аҳду паймон ва дӯстию муҳаббат («ФЗТ»); дӯстӣ, самимият, аҳд, паймон («ФНЭ», «Вожаҳои сара»); муқобили ҷафо («Деҳхудо»), («Дурҷ»).

3. Мирзо Муҳаммадҳусайни Фароҳонӣ мутахаллис ба (Вафо) аз шуарои маъруфи авоили қарни сездаҳуми ҳиҷрӣ. Ӯ дар тарвиҷи маорифи асри худ кӯшиш намуд ва ба соли 1209 ҳ.қ. дар Қазвин даргузашт («Дурҷ»).

ВАҲДАТа.وحدت ягонагӣ, якӣ

ВАҲИД а. وحید 1. якто, танҳо, ягона («ФЗТ»); мунфарид («Фарҳехта», «ФНЭ», «Муъин»); так, якка («Вожаҳои сара»); фард («Нозим»). 

2. касе, ки дар дониш ё ҳунаре назир надорад («Фарҳехта», «Дурҷ»); донишманди беназир («ФНЭ»);

3. маҷ. беназир, бемислу монанд («ФЗТ», «Муъин»). 

ВАҲҲОБ а. وهاب ниг. Абдулваҳҳоб.

ВАҶЕҲУДДИН а. وجیه الدین аслан лақаби фахрӣ мебошад ва маънои шахси муътабари динро дорад.

ВИЖА ویژه1. пок наёлуда, соф;

2. баргузида, писандида.

ВАЛО а. ولا 1. муҳаббат, дӯстӣ («Муъин», «Амид», «Ғиёс»); садоқат, мусодиқат («Дурҷ»); 

2. қаробат, хешӣ («Муъин», «Амид», «Онандроҷ», «Деҳхудо»); хешовандӣ («Дурҷ»);

3. қурб, наздикӣ («Дурҷ»); 

4. мулк ва подшоҳӣ («Деҳхудо»).

ВИЛОЯТ а. ولایت 1. ноҳия, сарзамини муайян, ки аз тарафи волие (ҳокиме ё мире) идора мешуд; мамлакат, кишвар («ФЗТ»); бахшҳое аз як кишвар, ки як нафар волӣ бар онҳо фармонравоӣ кунад («Муъин»); ҳукумат, вилоят («Фарҳехта»); шаҳрҳое, ки як волӣ бар он фармонравоӣ мекунад («Амид»); маҷмӯаи шаҳрҳое, ки таҳти назари волӣ идора мешавад, («Фарҳехта»).

2. волоӣ, ҳокимӣ, ҳукуматдорӣ, ҳукмронӣ, соҳибӣ («ФЗТ»); фармонравоӣ, подшоҳӣ («Муъин», «Муҳаззаб-ул-асмо»); ҳукумат ва аморати султон («Ғиёс»); аморат ва султон («Ақраб-ул-маворид», «Деҳхудо»); ҳукумат кардан («Дурҷ»); 

3. ҳукм, фармон («ФЗТ»); 

4. валигӣ, соҳибкароматӣ («ФЗТ»); тақарруби бандаи нек бо Худои таоло («Ғиёс»). 

ВОЛӢ а. والی ҳоким («Онандроҷ», «Нозим», «Fиёс», «Деҳхудо»); фармонраво («Амид», «Дурҷ»);

2. дӯст («Онандроҷ», «Fиёс», «Деҳхудо»);

3. истодагикунанда («Деҳхудо»); 

ВОЗЕҲ واضح равшан.

ВОЛИД а.والد соҳиби фарзанд, падар, додо («ФЗТ»); аб («Фарҳехта», «Дурҷ», «Муъин», «Амид», «Ақраб-ул-маворид», «Муҳаззаб-ул-асмо»); бобо, боб («Деҳхудо»).

ВОЛО والا баланд, олӣ, боло

ВОМИҚ а. وامق 1. дӯстдоранда («ФЗТ», «Мунтаҳо», «Онандроҷ», «Муҳаззаб-ул-асмо», «Fиёс»); 

2. киноя аз ошиқ («Деҳхудо»); дӯст («Дурҷ»);

3. номи қаҳрамони достони «Вомиқу Азро» («ФЗТ»); Вомиқ - ошиқи Азро, ки дар мутуни адабии Эрон бисёр такрор шудааст («ФНЭ», «Муъин»); номи ошиқи Азро, ки достони ишқи ӯро Унсурӣ ба назм овардааст («Амид»); номи марде, ки бар Азро ошиқ буд («Бурҳон», «Деҳхудо», «Fиёс»).

ВОРИС а.وارث меросхӯр («ФЗТ», «ФНЭ»); меросгиранда («Fиёс»); ирсбаранда («Муъин»); меросдор («Ф.Шоҳнома»); меросбар, касе, ки аз дигаре чизе ба ирс бибарад («Амид»); касе, ки дараҷаи моддӣ ё маънавиро аз дигаре ба ирс барад («Дурҷ»);

2. маҷ. азхудкунанда, давомдиҳандаи кор, роҳ ва хислати касе ё чизе («ФЗТ»); 

3. ниг. Абдулворис. 

ВОСЕЪ а. واسع васеъ, фарох, паҳновар («ФЗТ», «Мунтаҳо», «Онандроҷ», «Нозим», «Деҳхудо»); 

2. доно («Муҳаззаб-ул-асмо», «Деҳхудо»); 

3. Қаҳрамони мардуми тоҷик дар замони аморати манғитиён, ки машҳур аст; ба номаш ноҳияе дар Тоҷикистон гузошта шуда.

4. ниг. Абдулвосеъ.

ВОСИЛ а. واصل 1. расанда, фарорасанда; васлшаванда, пайвастшаванда, пайваста, васлшуда («ФЗТ»); пайвасташаванда («Онандроҷ»); расанда («Нозим», «Деҳхудо», «Муъин»); расида («ФНЭ»); 

2. пайванданда («Онандроҷ», «Деҳхудо»).

ВОСИТ а. واسط 1. он кӣ ё он чӣ дар васат воқеъ шавад («Дурҷ»); нишинанда дар миёни қавм («Ақраб-ул-маворид», «Низом-ул-атиббо», «Деҳхудо»); дар миён, он чи дар миён бошад («Амид»); 

2. миёнҷӣ барои хостгорӣ («Дурҷ»); он ки барои издивоҷ хостгорӣ мекунад («Нозим-ул-атиббо», «Деҳхудо»). 

ВОСИФ а. واصف васфкунанда, тавсифкунанда, ситоишкунанда («ФЗТ», «Муъин»); таърифкунанда, ситоянда («Амид», «Дурҷ», «Деҳхудо»); сифаткунанда, мадҳкунанда («Фарҳехта», «ФНЭ», «Нозим»); ситоишгар («Онандроҷ»). 

ВОҚИФ -  واقف огоҳ, бохабар, хабардон; вақфкунанда

ВОҲИБ а.واهب 1. бахшанда, инъомкунанда («ФЗТ», «Мунтаҳо», «Онандроҷ», «Нозим», «Муҳаззаб-ул-асмо», «Fиёс»); диҳанда, атокунанда, ҷавонмард, сахӣ, босаховат («Нозим», «Деҳхудо»), «Фарҳехта», «Муъин», «Дурҷ», «Амид»);

2. ниг. Абдулвоҳиб.

ВОҲИД а.واحد 1. як («ФЗТ», «Фарҳехта», «Муъин», «Амид»); адади як («Дурҷ»); нахустин адад («Ақраб-ул-маворид», «Онандроҷ», «Мунтаҳо», «Нозим», «Деҳхудо»); 

2. ягона, якто («Дурҷ»); танҳо («ФЗТ», «Мунтаҳо», «Онандроҷ», «Нозим»; беҳамто, беназир, фард, бешарик («Деҳхудо»).

3. ниг. АБДУЛВОҲИД.

ВОҶИБ а. واجب 1. бисёр лозим, зарурӣ, амре, ки ба ҷой овардани он ҳатмӣ ва зарур аст («ФЗТ», «Ғиёс»); ногузир («Нозим», «Деҳхудо»).

2. ҳақ, музд, мавоҷиб («ФЗТ»); киноя аз заре, ки ҳар моҳ ба навкарон диҳанд («Деҳхудо»).

3. доим ва ҳамеша («Fиёс»);

4. сазоворшаванда («Fиёс»);

5. ба истилоҳи ҳукамо он ки дар вуҷуд ва бақои худ муҳтоҷи ғайр набошад ва он Ҳақ таолост («Fиёс»).

ВОҶИД а. واجد 1. доро, доранда («Фарҳехта», «Амид», «Дурҷ»);

2. ёбанда («Нозим», «Деҳхудо»), «Муъин»); 

3. қодир («Ақраб-ул-маворид»);

4. бениёз («Муҳаззаб-ул-асмо»); ғанӣ («Деҳхудо»);

5. тавоно, тавонгар («Амид», «Дурҷ»);

6. ниг. Абдулвоҷид.

Поделиться новостью
Шарҳ
(0)
ҲАНУЗ ШАРҲ НЕСТ
НОМАТОНРО НАВИСЕД
ШАРҲАТОНРО ГУЗОРЕД
Шарҳ
(0)
ҲАНУЗ ШАРҲ НЕСТ
НОМАТОНРО НАВИСЕД
ШАРҲАТОНРО ГУЗОРЕД